Παραμεθόριος

Καταγράφοντας την Ιστορία της Χίου

Sophia Karasouli-Milobar

Για την επέτειο της 11ης Νοεμβρίου, 1912, μια αφήγηση από το περιθώριο της ιστορίας, καταγραμμένη από τον πατέρα μου, Παναγιώτη Δ.  Καρασούλη
«Τα παπόρια που θα φόρτωναν μανταρίνια..
«Εκεί στις πλαγιές του Κορακάρη από κάτω, στα Λολόδεντρα, είναι το περιβόλι των απογόνων του Παντελή Κουκούλη. Αυτό το περιβόλι, πριν την απελευθέρωση της Χίου από τους Τούρκους, ανήκε σε κάποιον Τούρκο που τον εφώναζαν «Μπέη», σημάδι ότι είχε υψηλή δημόσια θέση. Ο Μπέης είχε κτίσει κι ένα καθιστικό πάνω από το περιβόλι, στη ριζοβουνιά, και κάθιζε τις καλοσυνάτες μέρες κι έπινε τον καφέ του, απολαμβάνοντας πέρα τον Κάμπο και το Αιγαίο. Κάθε πρωί πήγαινε ο πατέρας μου να του ετοιμάσει το γαϊδούρι και να τον συνοδεύσει ως τη Χώρα.
Εκείνο το πρωινό της 11ης Νοεμβρίου 1912, καθώς ο Μπέης καθότανε στο καθιστικό κι έπινε τον καφέ του με τον πατέρα μου δίπλα του να τον περιμένει για να κατέβουν στη Χώρα, είδαν να συγκεντρώνονται στο Κοντάρι, στη θάλασσα της Λευκωνιάς, τα ελληνικά πολεμικά πλοία. «Μπρε Δημήτρη, » λέγει ο Τούρκος στον πατέρα μου, «πολλά παπόρος γλέπω. Μαντάρινος ήρτανε να φορτώσουν;» Ο πατέρας μου γνώριζε από τις συζητήσεις με τους φίλους του ότι οι Χιώτες επερίμεναν εναγωνίως τον ελληνικό στόλο να καταφθάσει πριν προλάβουν οι Ιταλοί να φανούν από Σάμο μεριά, όπως εκυκλοφορούσε η φήμη από το καλοκαίρι. Όταν είδε τα πλοία να έρχονται από το βοριά, καταχάρηκε , αλλά δεν απάντησε στον Τούρκο. Όταν, όμως, το «Μακεδονία» άρχισε να κανονιοβολεί τις ακτές , λέγει πάλι ο Μπέης στον πατέρα μου. «Μπρε Δημήτρη, τι’ναι τούτα; » «Μανταρίνια ήρθαν να φορτώσουν,» του απάντησε ο πατέρας μου. «Μπρε, βάλε σαμάρι γάδαρο, πας εμένα Χώρα, Φρούριο! Ντε είναι καλά πράματα!«φωνάζει τρομαγμένος ο Τούρκος.
Συνοδεύοντάς τον προς τη Χώρα, εκεί πριν να βγούνε στο Χριστό, την εκκλησία, ήτανε δεξιά ένα απεριόριστο χωράφι, που το λέγανε «του Κόπανου». Αργότερα το πήρε ο Μελέκος και φύτεψε περιβόλι εκεί, ανοίγοντας πηγάδι. Βλέπουν, λοιπόν, να τρέχουν μέσα στο χωράφι Τούρκοι στρατιώτες, άτακτα και πανικόβλητοι, προς το δρόμο που οδηγούσε στον Κορακάρη. «Μπέη μου, ο γάδαρος ξέρει να σε πάει στη Χώρα,» λέγει ο πατέρας μου. «Εγώ τρέχω να προστατέψω την οικογένειά μου!» Ήτανε νιόπαντρος, 22 χρόνων τότε, με τον πρωτότοκο γιο του δυο χρονών. «Μπρε Δημήτρη!«του φώναζε ο Τούρκος, αλλά ο πατέρας μου του απαντούσε φεύγοντας: «Μη φοβάσαι, Μπέη μου, μανταρίνια ήρθαν να φορτώσουν τα παπόρια…»
Πήγε στο σπίτι, έβγαλε το κρυμμένο τουφέκι – ήταν ένα γκρα,-ζώστηκε τις σφαίρες και περίμενε τους δικούς μας, που νόμιζε ότι θα φανούν κυνηγώντας από πίσω τους Τούρκους, για να ενωθεί μαζί τους. Αλλά μάταια περίμενε… Εκείνοι είχαν διαταγή να κατέβουν από την παραλία και να ελευθερώσουν τη Χώρα.»

Σχόλιο Δημήτρη Μιωτέρη:
Σοφία, το σπίτι του Κουκούλη στα Λωλόδεντρα! Πρόλαβα εν ζωή το Λορέντζο Κουκούλη, το γιο του Παντελή τον επισκέφθηκα στην οικία του, στα Λολόδεντρα. Πραγματικός αριστερός, γνήσιος αγωνιστής. Την περίοδο της κατοχής και του απελευθερωτικού αγώνα ήταν μέλος του ΕΑΜ Χίου, μέλος στην ομάδα του Ιάσωνα Καλμπόκα. Ο Ιάσωνας παρά το ότι ο ίδιος δεν ήταν αριστερός τον εμπιστευόταν. Όταν μου έδειξε το σπίτι του, βγήκαμε έξω στο δρόμο Χίου – Χαλκειούς και μου έδειξε τη μουριά. «Απο αυτήν σκαρφάλωνε ο Ιάσωνας και έμπαινε στο σπίτι, αυτό δεξιά ήταν το δωμάτιο του», μου είχε πει. Πάντα χαμογελαστός, απλός και περήφανος άνθρωπος. Ο Θεός να αναπαύσει την ψυχούλα του.

Next Post

Previous Post

Leave a Reply

© 2018 Παραμεθόριος

Theme by Anders Norén