Παραμεθόριος

Καταγράφοντας την Ιστορία της Χίου

ΤΑ ΛΩΛΟΔΕΝΤΡΑ, Ο ΤΟΠΟΣ ΤΩΝ ΕΚΤΕΛΕΣΕΩΝ

ΤΑ ΛΩΛΟΔΕΝΤΡΑ, Ο ΤΟΠΟΣ ΤΩΝ ΕΚΤΕΛΕΣΕΩΝ

Πολύτιμο, το βιβλίο της αείμνηστης Σεβαστής Χαβιάρα Καραχάλιου «Τα λωλόδεντρα» έκδοσης του περιοδικού Δάφνη το 2001, με υπέροχες φωτ. του 1927!!
Η περιοχή έχει αλλάξει δραματικά, μόνο η τραβάκα του πρώην Γενοβέζικου αρχοντικού των D’ Andria, κατόπιν του Μικέλου του Μονιού, το Γενοβέζικο όπως το έλεγαν ακόμη τότε, σώζεται πιά και το αναπλασμένο αρχοντικό του Γάλλου Μουσιού Κρός, όπως τον αποκαλούσαν, μετέπειτα Χαλκιά και τώρα Λώ. Πίσω απο το περίπτερο το πρώην αρχοντικό Σουρέ και μετά βίλα Φαφαλιού έχει ρημάξει, τα πανύψηλα δέντρα οι Σολωμοί που έδωσαν το όνομα στην περιοχή κόπηκαν για να διανοιχθεί ο δρόμος, όπως και το μικρό Γενοβέζικο γεφύρι του χείμαρρου πάνω στη στροφή.
Λένε ότι το όνομα προέρχεται απο αυτά τα δέντρα, τους Σολωμούς που ανθίζουν ωραία και τα λέγανε Λουλουδόδεντρα – Λωλόδεντρα με τη λαϊκή παράφραση. Όμως μάλλον η αλήθεια είναι ότι προέρχεται απο τις εκτελέσεις δι’ απαγχονισμού που γινόταν στους Σολωμούς που υπήρχαν εκεί που σήμερα είναι η παιδική χαρά και ίσως λίγο πιό μπροστά και ανατολικά απο το τρίστρατο. Για τις εκτελέσεις στους πανύψυλους Σολωμούς γράφουν ο Ζολώτας στον τόμο Α’ Τοπογραφία Γενεαλογία σελ. 618, αλλά και ο Βαχίτ Πασσάς στα Απομνημονεύματα του για τη Σφαγή της Χίου το 1822, «Δια χειρός Βαχίτ», σελ.104.
Σύμφωνα με την αείμνηστη Σεβαστή υπάρχει και η καταγραφή ότι η ονομασία προέρχεται απο το κρέμασμα που έκαναν εκεί στούς Χριστιανούς, με το κεφάλι προς τα κάτω και τα βασανιστήρια μέχρι να τρελαθούν.
«Κι’ έτσι, τα δέντρα οι Σολωμοί που και στην αρχαία Ελλάδα πίστευαν ότι είναι δεισιδαιμονικά και φέρνουν τον όλεθρο έμειναν με το όνομα Λωλόδεντρα και ονομάσθηκε έτσι όλη η περιοχή. Νομίζω ότι οι φωτογραφίες με τα λωλόδεντρα είναι σπάνιες, τα λωλόδεντρα των εκτελέσεων που γύρω τους έχουν γραφτεί ανθρώπινα δράματα
Η Σεβαστή θυμάται το Σταυρή το στρατάρη, το κοπέλι τον Πέτρο, το λιουτριβιό του Καγιόλα, τον Αλέξαντρο τον Τσεσμελή της Αγίας Άννας, το κοπέλι τον Πέτρο, την Κασκαρικού, το Μάξιμο, τη Σταματινή και το Μπουρμπούτση, την κυρά Θοδώρα, την εκκλησία του Αγ. Πολύκαρπου στο Τάλλαρος, το Γιάννη με το ούτι, τη Λιονούκα και το Νταϊκο, το παραγκάκι του Μαστρογιώργη, τη γριά Μιμίνα τη Σειρήνα, τα παιχνίδια στη χωράφα στα Ποδιάδικα, αλλά και κάποιους άλλους. Τούς Χαλκιάδες, στην πρώην βίλα του Γάλλου Μουσιού Κρός , σημερινό αρχοντικό Λώ. Ο Κρός ήταν ο Γάλλος πρόξενος της εποχής. Στα γεγονότα της απελευθέρωσης του 1912 είχε υψώσει τη Γαλλική σημαία και όλη η γειτονιά είχε συγκεντρωθεί εκεί για να φυλαχτεί από τυχόν αντίποινα.. Μετά την απελευθέρωση το αγόρασε ο Καρδαμυλίτης Κώστας Χαλκιάς και τελευταία η οικογένεια Λώ.
Δίπλα είναι το Γενοβέζικο των D’ Andria, κατόπιν Ζυγομαλά, Μονιού, η τραβάκα του υπάρχει ακόμη. Απέναντι, πίσω απο το σημερινό περίπτερο ήταν το αρχοντικό Σουρέ, μετέπειτα Βίλα Φαφαλιού και τώρα ένα ρημάδι. Δίπλα το μισογκρεμισμένο σπίτι του Τζίμη όπου κρυβόταν ο ΕΑΜίτης παπά Ξενάκης ο οποίος μετά απο μάχη συνελήφθη εκεί και εκτελέστηκε στην Καισαριανή. Η Σεβαστή θυμάται ακόμη τα Τοπακάκια, την Αντωνία τη φράγγισσα, την φίλη της την Πόπη που πνίγηκε στη θάλασσα, το Τούρκικο του Στέλιου Τέττερη, το Σπάργανο με τους τράγους, το αρχοντικό της οικογένειας Κοκκινάκη, τα Σκαπινάκικα, το Νικολή τον Τραχανά, το μαστροβαγγέλη τον τενεκετζή, την Αγγεριώ, την περίοδο των μαχών του ΕΑΜ γιατί πολλοί γείτονες ήταν ΕΑΜίτες. Κλείνουμε με αυτό που γράφει, ότι μαζί με τους Λωλοδεντρούσους; της γενιάς της, πεθαίνουν θαρρείς και τα Λωλόδεντρα που γνώριζαν οι παλιοί.

ΤΑ ΛΩΛΟΔΕΝΤΡΑ ΤΑ ΛΩΛΟΔΕΝΤΡΑ ΤΑ ΛΩΛΟΔΕΝΤΡΑ ΤΑ ΛΩΛΟΔΕΝΤΡΑ ΤΑ ΛΩΛΟΔΕΝΤΡΑ ΤΑ ΛΩΛΟΔΕΝΤΡΑ ΤΑ ΛΩΛΟΔΕΝΤΡΑ ΤΑ ΛΩΛΟΔΕΝΤΡΑ ΤΑ ΛΩΛΟΔΕΝΤΡΑ ΤΑ ΛΩΛΟΔΕΝΤΡΑ ΤΑ ΛΩΛΟΔΕΝΤΡΑ ΤΑ ΛΩΛΟΔΕΝΤΡΑ ΤΑ ΛΩΛΟΔΕΝΤΡΑ ΤΑ ΛΩΛΟΔΕΝΤΡΑ ΤΑ ΛΩΛΟΔΕΝΤΡΑ

Next Post

Previous Post

Leave a Reply

© 2018 Παραμεθόριος

Theme by Anders Norén